“Klaar voor de start geeft vertrouwen om eigen leiderschap te ontwikkelen”
Op woensdag 21 januari jl. vond de slotdag plaats van de eerste fase van het programma ‘Klaar voor de start’, een samenwerking tussen Onderwijsregio Midden Nederland Leert en de VO-academie. 21 deelnemende docenten oriënteerden zich in drie bijeenkomsten en een stage op het schoolleiderschap en ontvingen hiervoor een certificaat. Deelnemer Mikail Evlek: “Door het programma heb ik geleerd waar mijn sterke punten liggen en waar ik me verder in kan ontwikkelen.”
De eerste fase bestond uit drie bijeenkomsten met praktijkopdrachten waarin leraren inzicht kregen in de rol van schoolleider, hun eigen leiderschapskwaliteiten en drijfveren. Ook een stage was onderdeel van deze fase. De deelnemers werden begeleid door negen trainers, die allemaal een leidinggevende functie hebben bij één van de leden van de coöperatie Midden Nederland Leert. De trainers volgden parallel aan de bijeenkomsten een train-de-trainertraject. Tijdens dit traject droeg de VO-academie de inhoud en werkwijze van het leertraject ‘Oriëntatie op leiderschap’ over, zodat het op regionaal niveau kon worden uitgevoerd. Hierover schreven we eerder al een artikel over de succesvolle startdag.
Regionale context
"We hebben veel ervaring op het gebied van professionalisering en leiderschapsprogramma's”, vertelt Eefke Meijer, projectleider bij de VO-academie. “Door samenwerking in en met de regio wordt professionalisering op maat gemaakt en afgestemd op de specifieke regionale context. Op die manier kunnen we veel gerichter en duurzamer bijdragen aan de instroom en het behoud van schoolleiders."
‘Klaar voor de start’ is een initiatief vanuit het schoolleidersberaad van Onderwijsregio Midden Nederland leert. René Karman, lid van dit beraad: “ Het tekort aan schoolleiders is minstens zo groot als het tekort aan docenten. Met dit programma pakken we deze uitdaging als regio op: een programma voor professionals in de regio, verzorgd door professionals uit de regio.”
Voor zowel deelnemers als trainers was het programma een verrijkende ervaring. Mikail, docent aan de Academie voor Economie en Ondernemen - MBO Utrecht: “Vooral de stage, de praktische oefeningen en het delen van ervaringen met anderen hebben me positief verrast en nieuwe inzichten opgeleverd.” Dat is precies waar trainer Nicole Lagendijk, rector van het Montessori Lyceum Gooise Meren en het Willem de Zwijger College, op hoopte. Tegelijkertijd was het ook verrijkend voor haarzelf. “Ik heb meer inzicht gekregen in wat drijfveren en twijfels zijn, wat voor vragen er leven en welke leervragen leraren hebben. Het was prachtig om te zien wat een ontwikkeling de deelnemers doormaakten.”
Goede trainers
Alle trainers brachten hun eigen inzichten, visie en ervaring mee. Deelnemer Bregje van Gend is coördinator TTO en leraar history/geschiedenis bij het Farel College Amersfoort. Zij is positief over hun rol en inbreng. “De trainers wisten hoe ze je echt verder moesten brengen. Daardoor gaven de bijeenkomsten me het vertrouwen om mijn eigen leiderschap te ontwikkelen.” Nicole: “Het was heel leuk dit met collega-trainers van verschillende scholen te doen.”
Verruimde blik
Zowel trainers als deelnemers keken over de grenzen van hun eigen school en verruimden daarmee hun blikveld. Bregje: “Door over de grenzen van mijn eigen school te kijken, leerde ik meer over mezelf én over leiderschap. De kracht van deze training zat in het leren van én met elkaar, zowel in de stage als tijdens de bijeenkomsten.”
Eefke: "Op de slotdag deelden deelnemers de opbrengst van hun oriëntatie. Of iemand nou wel of geen schoolleider wil worden; het is allebei een mooie opbrengst. Het gaat om die goede oriëntatie, waardoor de juiste loopbaankeuze wordt gemaakt en uitval onder schoolleiders wordt verminderd."
Een deel van de groep gaat nu door naar fase 2 die in de loop van februari start. Deelnemers gaan de verdieping in met een tweede stage waar, een ontwikkelopdracht en intervisie deel van uitmaken.
Positieve samenwerking
De Onderwijsregio Midden Nederland Leert is enthousiast over het verloop , aldus René. "Wij zijn erg blij met de opbrengsten van het programma. Er is weer een aantal nieuwe schoolleiders bijgekomen. Maar misschien nog belangrijker: er zijn nieuwe netwerken in de regio ontstaan tussen verschillende scholen en besturen. Dat gaat ons helpen bij de groeiende uitdaging van de tekorten in het onderwijs, wat in onze ogen alleen aangepakt kan worden door over school- en bestuursbelangen heen te kijken. ”
Eefke vult hem aan. "Al vanaf de eerste train-de-trainerbijeenkomst zag ik veel enthousiasme en betrokkenheid bij de trainers. Ze hebben hun eigen draai gegeven aan het traject, waardoor het echt 'voor en door de regio' werd. Dat maakt me trots en het mooie is dat de VO-academie ook weer allerlei goede ideeën van de trainers meeneemt naar de landelijke variant van ‘Oriëntatie op leiderschap’."
