OM gaat toch ouders die kinderen thuishouden van school vervolgen
Het Openbaar Ministerie wil toch ouders van wie de kinderen vanwege hun geloof of levensovertuiging niet naar school gaan, strafrechtelijk gaan vervolgen. Vorig jaar stopte het OM hier juist nog mee omdat rechtszaken complex en lang zijn. Ook leidde het er zelden toe dat de kinderen alsnog naar school gingen.
Vorige maand bepaalde de Hoge Raad dat vrijstelling van de leerplicht voor openbaar onderwijs alleen nog in uitzonderlijke gevallen mogelijk is. Openbare scholen moeten volgens de Hoge Raad worden gezien als objectief, kritisch en pluralistisch. Daarbij is ook ruimte voor verschillende overtuigingen en religies.
De Hoge Raad oordeelde dat ouders alleen nog aanspraak kunnen maken op de levensbeschouwelijke vrijstelling als er geen openbare school bij ze in de buurt is. Voor vo-scholen betekent ‘in de buurt’ maximaal 20 kilometer afstand van de woning.
De regels rond de leerplicht worden daarmee dus aangescherpt. De uitspraak van de hoogste rechter geeft het OM meer juridische duidelijkheid, waar rechters eerder vaak verschillend oordeelden over vrijstellingen van de leerplicht. De Hoge Raad zegt nu dat de overheid actief mag inzetten op handhaving, zo nodig via de strafrechtelijke weg.
Gevolgen voor ouders en openbare scholen
Deze uitspraak van de Hoge Raad heeft al op dit moment en voor de komende zomer gevolgen. Het besluit betekent dat ouders die komende zomer een verlenging van de vrijstelling aanvragen 'nee' krijgen te horen. Een gemeente als Den Haag, waar volgens de gemeente binnen redelijke afstand een openbare school te vinden is, heeft nu al het besluit genomen om geen vrijstellingen 5 onder b meer te verstrekken. Hoe het openbaar onderwijs deze kinderen weer naar school moet begeleiden, is nog de vraag. Mogelijk kan inzet van afstandsonderwijs voor een deel van de week een – tijdelijke – oplossing bieden.
Staatssecretaris Tielen van Onderwijs wil de levensbeschouwelijke vrijstelling van de leerplicht helemaal afschaffen. Dat zei ze deze maand in een aflevering van het onderzoeksprogramma 'Boos' van BNNVARA.
Thuisonderwijs
Het is niet duidelijk of kinderen die een vrijstelling 5 onder b hebben ontvangen, daadwerkelijk thuisonderwijs krijgen, en ook niet wat eventuele lessen inhouden. De Onderwijsinspectie houdt daar geen toezicht op. In België is thuisonderwijs wel toegestaan en daar wordt ook toezicht op gehouden. De VO-raad heeft als uitgangspunt dat jongeren bij voorkeur onderwijs volgen met leeftijdsgenoten in een onderwijssetting.
